Mathata a Boemo bja 'Yo a Hlokofetšego' bja SASSA ka 2026: Na Thuso ya gago ya R390 e Thibetšwe? Se ke Mokgwa wa go Itlhatsela gore o sa Phela

Letšhoolo le leswa la go lwantšha bofora la Febereware 2026, ‘Operation Clean Slate’, le baka gore diketekete tša baamogedi ba semolao ba SASSA ba swaiwe ka phošo bjalo ka ‘Ba ba Hlokofetšego’. Tlhahlo ye e hlalosa gore ke ka baka la eng se se direga le go fa leano la megato ka megato go bušetša thuso ya gago ya R390.

‘Operation Clean Slate’: Bofora bja R333 ya Dimiliyone bjo bo sa tšwago go Kgahliša Thuso ya gago ya R390

Ka Febereware 2026, Mohlahlobi-Kakaretšo o ntšhitše pego yeo e hlohlotšago bogale. E utullotše gore tšhelete ye e ka bago R333 ya dimiliyone e lahlegetšwe ngwaga o mongwe le o mongwe ka baka la ditefo tša bofora. Pego e hweditše gore ditefo tše ka bago 75,000 ka kgwedi di be di ya go batho bao ruri ba hlokofetšego, se se hlola neteweke ye kgolo ya ‘baamogedi ba sepoko’. Go lokiša se, Lefapha la Tlhabollo ya Leago le thomile ‘Operation Clean Slate’.

Ba nyaka go hlahloba ka mokgwa wa go šomiša dika tša mmele (biometrically) baamogedi ba fetang dimiliyone tše 8.5 ba thuso ya R390 ya Tšhoganyetšo ya Tlala (SRD) ka June 2026. Ke a kwešiša gore ba swanetše go šireletša ditšhelete tša setšhaba, eupša mokgwa wa ka pela woo ba dirago se ka wona ke kotsi e kgolo go batho ba go botega. Thulaganyo e swaya batho ba ba phelago bjalo ka ‘Ba ba Hlokofetšego’ gomme ya kgaola mothopo wa bona o tee feela wa letseno ntle le temošo. Go kwagala eka o otlwa ka baka la phošo ya khomphutha. Tlhahlo ye ke leano la gago la go lwantšha le go hlatsela gore o sa le gona.

Ke ka baka la eng SASSA e nagana gore o Hlokofetše? Phošo ya Data ya Lefapha la Merero ya Selegae e Hlalositšwe

Ge eba boemo bja gago bo re ‘Yo a Hlokofetšego’, ke ka baka la gore thulaganyo ya SASSA e thulane le bothata go datha-beise ya Lefapha la Merero ya Selegae (DHA). Se se ferekanya kudu ka baka la gore ga se na selo seo se amanago le se o se dirilego. SASSA e tshepa feela datha ya DHA, le ge re tseba gore datha-beise yeo e tletše ka diphošo tša go ngwala le dipego tša kgale.

Nakong ya therešano ye ya ‘Operation Clean Slate’, alkgorithamo e hlahloba dimiliyone tša boitšhupo (IDs). Le phošo e nyenyane kwa Merero ya Selegae e ka baka seka sa gore o ‘hlokofetše’. Ngaka Zola Khumalo, setsebi sa pholisi ya tša leago, o bontšhitše gore netefatšo ye e gapeletša batho ba bodiidi kudu mo Afrika Borwa ka mokgwa wo o sa lokang go hlatsela gore ba gona ka baka la phošo ya alkgorithamo. Ga se wa swanela go hlatsela gore o sa phela, eupša ga bjale, thulaganyo e tšea gore o hlokofetše go fihlela o tšwelela ka seqo go hlatsela se sengwe.

Mogato wa 1: Netefatša Boemo bja gago bja ‘Yo a Hlokofetšego’ – Tlhahlo ya Semolao ya 2026

O se ke wa tšhoga gakaalo. Sa pele, o swanetše go iponela phošo ye ka mahlo a gago. Hlokomologa menyenyetsi ya WhatsApp gomme o hlahlobe ‘portal’ ya semolao ka bowena. Re na le tlhahlo ya SRD Status Check yeo e go kgokaganyago thwii le lefelo le le swanetšego.

Ge o hlahloba, ge eba o tsenyeletšwe go mathata a, boemo bja gago bo tla re: ‘Status: Declined. Reason: Deceased.’ Go bona seo skrineng go a tšhoša, eupša o swanetše go tšaya ‘screenshot’ ya gona ka pela. Seswantšho seo ke bohlatse bja gago bja gore thulaganyo e dirile phošo semolao. Gape, o se ke wa lefa motho le ge e le ofe go go hlahlobiša se. Ditirelo tšeo gantši ke bofora. Tlhahlo ya semolao ke ya mahala ka mehla.

Mogato wa 2: Tshepedišo ya ‘Bohlatse bja go Phela’ – Mathulwana a gago a Tšhoganyetšo a Dikwalo tše 4

O ka se dule feela wa holofela gore SASSA e tla lokiša se. Thulaganyo e ka se lemoge ka mohlolo gore e dirile phošo. O swanetše go ya koo o ba bontšhe gore o sa phela. Ke bone batho ba bušetšwa morago ka baka la go hloka dikwalo, ka fao o se tloge ka gae ntle le dilo tše tše nne. Melao ya SASSA ya 2026 ya ‘Operation Clean Slate’ e gagametše kudu.

Boitšhupo bja gago bja Mathomo (Original ID): Swara puku ya gago ya botala goba Smart ID. Gantši ba ka se amogele dikwalo tša nakwana.
Khopi ya ID ye e netefaditšwego (Certified ID Copy): Dira se diteišeneng tša maphodisa goba ka Ofising ya Poso. E swanetše go ba ye mpsha, e lego gore setempe se swanetše go ba sa ka tlase ga dikgwedi tše 3.
Afidabiti ye e ikanetšwego (Sworn Affidavit): Ge o sa le diteišeneng tša maphodisa, ba botše gore o nyaka afidabiti. O ikana gore o mang le gore o sa phela. Setempe sa maphodisa se se dira sekwalo sa semolao.
Foromo ya ‘Bohlatse bja go Phela’ (SASSA-L.1): Diofisi tše dingwe di na le tšona, eupša ke mogopolo o mobotse go e kgopela hang ge o tsena ka gare. O tla e saena, gomme mohlankedi le yena a e saene.

Mogato wa 3: Go tliša Ntlha ya gago – Ofisi ya SASSA kgahlanong le Lekgotla le le Ikemetšego

Ge o šetše o na le dikwalo tša gago, o swanetše go lebana le ofisi ya SASSA. Ke a tseba gore melatšatši ke ditoro tše mpe, eupša o swanetše go se dira. Kgopela go bona molaodi (supervisor) gomme o ba bontšhe dikwalo tša gago. Ba tla hlahloba menwana ya gago le ID go tloša leswao leo la ‘Yo a Hlokofetšego’ go profaele ya gago.

Netefatša gore o se tloge ntle le nomoro ya tšhupetšo (reference number) goba rasiti ye e saenilwego. SASSA e re se se swanetše go lokišwa ka matsatsi a 21 a mošomo, eupša nna nka se holofele seo kudu. Ge kgwedi e ka feta gomme ga go na se se fetogago, o swanetše go tliša ngongorego ya semolao. O ka dira se ka Lekgotla le le Ikemetšego la Boipiletšo ba Thuso ya tša Leago (ITSAA). Re na le Appeals Guide yeo e hlalosago gore o dira se bjang. Ke mogato o mogolo wa semolao, eupša gantši ke wona fela tsela ya go hwetša dipoelo ge ofisi ya selegae e go palela.

Go Bušetša Ditefo tša gago: Melatšatši le go hwetša tšhelete ya morago

Ka morago ga go tshela mapheko a ka moka, potšišo ye kgolo ke gore tšhelete e thoma go tla neng gape. SASSA e re ba tla se lokiša ka matsatsi a 21 a mošomo, eupša ka palo ye kgolo ya diphošo tše di diregago ka 2026, ke letetše gore go tšeye matsatsi a kgauswi le a 45.

Ditaba tše dibotse ke gore o ka se lahlegelwe ke tšhelete ya dikgwedi tšeo o bego o thibetšwe. Ka ge ye e le phošo ya bona, semolao o swanetše go lefelwa tšhelete ya morago (back-pay). Ge thuso ya gago e šoma gape, o swanetše go hwetša tšhelete ka moka yeo o e fotseng. Ke ka baka leo nomoro ya tšhupetšo e lego bohlokwa kudu. E hlatsela nako yeo o thomilego tshepedišo ka yona le go netefatša gore ba go lefa sente ye nngwe le ye nngwe yeo o e kolotwago.

FAQs

Na boemo bja ‘Yo a Hlokofetšego’ bo ra gore’ng go kgopelo ya ka ya SASSA ka 2026?

Boemo bja ‘Yo a Hlokofetšego’ bo ra gore nakong ya tlhahlobo ya netefatšo, thulaganyo ya SASSA e swanantšhitše nomoro ya gago ya ID le rekhoto ya ka gare ga Rejistara ya Setšhaba ya Lefapha la Merero ya Selegae yeo e bontšhago gore motho wa ID yeo o hlokofetše. Se gantši se bakwa ke phošo ya datha kwa Merero ya Selegae gomme se ama diketekete tša batho nakong ya letšhoolo la ‘Operation Clean Slate’ la 2026.

Na nka lokiša phošo ya SASSA ya boemo bja ‘Yo a Hlokofetšego’ ka inthanete goba ka mogala?

Aowa. Ka maswabi, ka ge taba ye e nyaka netefatšo ya seqo ya boitšhupo bja gago le dika tša mmele (biometrics), o ka se e rarolle ka inthanete goba ka lefelo la megala la SASSA. O swanetše go ya ka seqo ofising ya SASSA ka ID ya gago ya mathomo, khopi ye e netefaditšwego, le afidabiti ye e ikanetšwego go hlatsela gore o sa phela.

Na ke tla lefelwa dikgwedi tšeo thuso ya ka ya R390 e bego e fega ka baka la phošo ya ‘Yo a Hlokofetšego’?

Ee. Go ya ka melawana ya thuso ya tša leago ya Afrika Borwa, ge eba thuso ya gago e fegilwe ka baka la phošo ya tshepedišo e sego ka molato wa gago, o na le tshwanelo ya go lefelwa dikgwedi tšeo o di fotseng. Tšhelete ye ya morago gantši e lefiwa ka nako e tee ge boemo bja gago bo šetše bo lokišitšwe.

Na bothata bja boemo bja ‘Yo a Hlokofetšego’ bo amana le thulaganyo ye mpsha ya SASSA Payment ID?

Le ge tšena ka bobedi e le ditshisinyo tše dimpsha tša SASSA tša 2026, di kgaogane. Bothata bja ‘Yo a Hlokofetšego’ bo tšwa go netefatšo ya boitšhupo kgahlanong le datha ya Merero ya Selegae. Thulaganyo ya Payment ID ke mokgwa wo mošwa wa go laola go tšewa ga ditefo mafelong a mabenkele. Le ge go le bjalo, boemo bja ‘Yo a Hlokofetšego’ bo tla thibela gore Payment ID e hlolelwe wena.

Nka thibela bjang gore boemo bja ‘Yo a Hlokofetšego’ bo se ntlaglele?

Ka maswabi, o ka se thibele phošo yeo e lego gona ka gare ga datha-beise ya mmušo. Se se kaone seo o ka se dirago ke go hlahloba boemo bja gago kgafetša-kgafetša, kudu kgauswi le matsatsi a tšhelete. Ka go bo hlokomela, o ka kgona go gata mogato ka pela ge boemo bja gago bo fetoga ka phošo.

Go thwe’ng ge eba Merero ya Selegae e ntseb официально bjalo ka yo a hlokofetšego ka phošo? Mogato wa pele ke ofe?

Ge o belaela gore mothopo wa bothata o kwa Merero ya Selegae, o swanetše go etela ofisi ya DHA go lokiša boemo bja gago go Rejistara ya Setšhaba sa pele. Se ke taba ye e raraganego kudu. Leha go le bjalo, bakeng sa morero wa tšhoganyetšo wa go bušetša thuso ya gago ya SASSA, o swanetše go latela tshepedišo ya SASSA ya ‘Bohlatse bja go Phela’ sa pele.

Na ke nyaka loutara (lawyer) go rarolla taba ya boemo bja SASSA bja ‘Yo a Hlokofetšego’?

Bakeng sa magato a mathomo, aowa. O swanetše go kgona go rarolla taba ye ka go latela magato a go etela ofisi ya SASSA ka dikwalo tše di nyakegago. O swanetše go nyaka thušo ya semolao feela go tšwa go mekgatlo ya go swana le Black Sash goba Legal Aid SA ge eba ntlha ya gago e hlokomologwa kgafetša goba e hlolelwa ke SASSA le Lekgotla le le Ikemetšego.