
Table of Contents
NgoJanuwari 2026, ingxoxo yokwenza i-R350 SRD ibe yi-Basic Income Grant (BIG) esingunaphakade isifikile kude. Lo mqulu uhlaziya izingxoxo ezinzima ezisekela nalabo abaphikisana nalolu shintsho olukhulu, sibheka ukuthi luzosindisa yini abantu abaswele kakhulu eNingizimu Afrika noma luzolimala umnotho. Sikhombisa ukuthi lolu shintsho lusho ukuthini ngempela ezigidini zabahlomulayo.
Inkinga Esibhekene Nayo: I-R350 Sekufanele Ihlale. Manje Kwenzenjani?
UJanuwari 2026 uletha isigaba esisha ohlelweni losizo lwezenhlalakahle eNingizimu Afrika. Ingxoxo ayisasekelwe ekutheni i-R350 Social Relief of Distress (SRD) izoqhubeka yini, kodwa isekelwe ekutheni izoshintshwa kanjani ibe yi-Basic Income Grant (BIG) engunaphakade. Lokhu okuqale njengosizo lwesikhashana ngesikhathi sobhadane luka-2020 sekuyinto enkulu ehlalele umphakathi. Kodwa njengoba abaholi behulumeni bekhomba kunqubomgomo engunaphakade, kuqhuma impi yengxoxo. Ingabe lesi isinyathelo esizwela nesithuthukayo esidingekayo ukulwa nobumpofu obukhulu, noma ingabe isinyathelo esingacabangi kahle ezimalini esizodala ukuncika kuhulumeni? Iqiniso, njengokujwayelekile, liyinkimbinkimbi futhi linzima.
Ingxoxo Esebenzela Ukunqoba: Kungani Isibonelelo Esingunaphakade Sizophakamisa Isizukulwane
Abasekeli besibonelelo esingunaphakade, okuhlanganisa nezinhlangano zomphakathi eziningi, baveza isithombe esikhulu. Bathi i-Basic Income eQinisekisiwe, noma ngabe incane, inikeza usizo olukhulu ezweni elinabantu abaningi abangasebenzi emhlabeni. Izinzuzo eziyinhloko ezishiwo ngo-2026 zifaka: * Ukunciphisa Ubumpofu: Ezigidini zabantu, i-R350 yiyona ehlukanisa phakathi kokudla nokufa nendlala. Ivumela ukuthengwa kwezidingo ezibaluleke kakhulu, inikeze umgwaqo lapho kungekho muntu okufanele awele khona. * Ukusimamisa Umnotho Wendawo: Ngokungafani nokuncishiselwa intela kwezinkampani, le mali isetshenziswa ngokushesha nangendawo. Iya ngqo kuma-spaza shop, ezinkokhelweni zamatekisi, nakwabakhiqizi bokudla, idala umthelela omncane kwezomnotho osekela amabhizinisi amancane. * Ukukhuthaza Nesithunzi: Imali engaguquki inika amandla okufuna umsebenzi (isibonelo, ukukhokhela ukuhamba uye engxoxweni), isekela ukusungulwa kwamabhizinisi amancane, futhi inikeza isithunzi nokufakwa emphakathini kulabo abakhishwe ngokuhlelekile emnothweni osemthethweni.
Ingxoxo Esebenzela Inhlekelele: Umthwalo Omkhulu Wezimali Wonke Umuntu Awushayela Indiva
Ngakolunye uhlangothi, osomnotho kanye neNational Treasury baveza izexwayiso ezinzima. Izinombolo ziyamangaza. Ukwenza isibonelelo sibe semthethweni kubahlomulayo ababalelwa ku-9 million kungenza imali yomphakathi ibe ngaphezu kwe-R37 billion ngonyaka, futhi lokho kungenzeka kungakhuphuki lesi samba. Le mali izovela kuphi? Ukukhathazeka okuyinhloko okuvezwe ekuqaleni kuka-2026 yile: * Isikweletu Esiqhubekayo: Isikweletu seNingizimu Afrika esiqhathaniswa ne-GDP sesivele sibucayi. Ukuxhasa i-BIG engunaphakade kungadinga ukunyuswa kwentela, ukuncishiswa okukhulu kwezinye izinsizakalo ezibalulekile njengezempilo nemfundo, noma ukuboleka imali okwengeziwe okubeka engozini ikusasa lezwe. * Ingozi Yokuncika: Lena iphuzu eliphikisana kakhulu. Abagxeki bathi isibonelelo esingunaphakade ngaphandle kwezindlela zokusebenza singanciphisa isifiso sokusebenza, ikakhulukazi emkhakheni onamaholo aphansi, kudale isizukulwane esincike osizweni lukahulumeni. * Ubunzima Bokuphatha: Ingqalasizinda ye-SASSA isivele icindezelekile kakhulu. Izinkinga zokukhokha, izimangalo zokukhwabanisa, nohlelo lokudlulisa amacala olugcwele ziyizinto zansuku zonke. Ingabe lolu hlelo lungakwazi yini ukuphatha isisekelo sabahlomuli esingunaphakade, futhi mhlawumbe esikhulayo, ngaphandle kokuwa? Isidingo esingapheli sokuba abahlomuli bahlole isimo sabo sikhombisa ubuthakathaka bohlelo olukhona.
Lokho Okushiwo Ngempela Ushintsho Lwenqubomgomo Ka-2026 Kuwe
Ngaphandle kwengxoxo enkulu yezomnotho, lokhu kusho ukuthini kumuntu osekheleni? Isibonelelo esingunaphakade akukhona nje ukukhokhelwa okungaguquki; kusho izinguquko ezingaba khona eziningi: 1. Ukuphazamisa Kokuphinda Ufake Isicelo: Ingabe abahlomuli bazodinga ukuphinda bafake izicelo njalo ngonyaka, noma uhlelo luzokwenziwa lula ukuze ukufaneleka kube okungunaphakade? Lesi yisihluthulelo sokungaphumeleli. 2. Inani Lesibonelelo Elingaguquki: Njengoba isibonelelo siba yingxenye engunaphakade yebhajethi, ingcindezi yokugcina inani lalo liphansi izoba nkulu. I-R350 ka-2026 ithenga okuncane kakhulu kunalokho eyayikuthenga ngo-2020 ngenxa yokwenyuka kwamanani. 3. Ukuhlolwa Okwandayo: Ukuze kulawulwe izindleko, lindela ukuhlolwa kwezindlela zokuhlola okuqinile nezinqubo zokuqinisekisa. Lokhu kungaholela ekwenqabeni okungalungile okwengeziwe nomthwalo osindayo ohlelweni lokudlulisa amacala olusevele lugcwele. 4. Ukukhethwa Kwendlela Yokukhokha: Ingcindezi izoba sekuqondiseni bonke abahlomuli kuma-akhawunti asebhange noma ePostbank, kuqedwe izindawo zokukhokha imali, okungadicilela phansi isithunzi sabahlomuli basezindaweni zasemakhaya.
Inhlekelele Engashiwongo: Ingabe Ubuchwepheshe Be-SASSA Bungakwazi Ukubhekana Nalokhu?
Ingxoxo yezepolitiki ivamise ukushaya indiva ubuthakathaka obukhulu bokusebenza ngaphakathi kwe-SASSA. Uhlelo luthembele ekuhlolweni kweminyaka yonke ngokuqhathaniswa namarekhodi e-SARS, UIF, namanye amaphepha. Le nqubo idume ngokuba nezinkinga, okuholela ekutheni izinkulungwane zabantu abafanelekile zenqatshelwe ngenxa yemali ’engekhona’. Sibone yonke imijikelezo yokukhokha ibambezeleka ngenxa ‘yokuphazamisa kwezobuchwepheshe’. Ukwenza isibonelelo sibe ngunaphakade ngaphandle kokulungisa ngokuphelele ingqalasizinda ye-IT neyokukhokha kufana nokwakha isakhiwo esiphakeme esisekelweni sesihlabathi. Ngaphambi kokuba sithembise usizo olungunaphakade, kufanele sifune uhlelo olungaluphatha ngokuthembekile. Inqubo yamanje, kusukela ekufakeni isicelo kuya ekukhokheni, iwumthombo wokukhathazeka okukhulu, njengoba kuboniswa ukucinga okungapheli kwezinsuku zokukhokha zakamuva ze-SASSA.
Ingabe Sibuza Umbuzo Ongekho? Ngaphandle Kosizo Olulula
Mhlawumbe yonke ingxoxo ifakwe kohlaka olungalungile. Esikhundleni sokungabaza okungumngcele ‘wokusekela noma ukuphikisa’, kufanele sibuze: Le R37 billion+ ingasetshenziswa kanjani ukuba ingasizi nje kuphela, kodwa iphakamise abantu? Izindlela ezinye ezixoxwa ngazo ngo-2026 zifaka: * Isibonelelo-Nokuqeqeshwa: Ukuxhumanisa ukufaneleka kwesibonelelo nokubamba iqhaza ezinhlelweni zokuthuthukiswa kwamakhono ezemvume. * Usizo Kubasunguli Bamabhizinisi: Ukunikeza abahlomuli besibonelelo imali encane eyengeziwe noma ukuholwa kwebhizinisi ukuze kukhuthazwe ukuzisebenzela. * Izibonelelo Ezinezimo: Ukuxhumanisa izinkokhelo nezinhlelo zokusebenza zomphakathi (isb., imisebenzi kahulumeni, izinhlelo zokulondoloza imvelo) ukwakha inani lomphakathi nokunikeza ulwazi lokusebenza.
Isinqumo: Ububi Obudingekayo Noma Ukwehluleka Okukhulu?
Ukuhlaziya kwethu ngoJanuwari 2026 kukhombisa ukuthi ukwenza i-R350 ingunaphakade kuyinto edingekayo, kodwa enezinkinga eziningi, ukungenelela. Ngaphandle kokwakhiwa kwemisebenzi okunenjongo, ukuyisusa kungaba yinhlekelele yesintu. Kodwa-ke, ukuyenza ibe semthethweni ngaphandle kokubhekana nezingozi zezimali nokwehluleka kokusebenza kwe-SASSA kuwukuzibandakanya okungenakucatshangwa. Uhulumeni uhamba entanjeni. Kufanele anikeze lolu sizo olubalulekile kanti ngesikhathi esifanayo akha izindlela zomnotho ezizokwenza lungasadingeki ngelinye ilanga. Ingozi enkulu ukuthi isibonelelo siba yisixazululo esingunaphakade enkingeni yesikhashana, indwangu yokubopha inxeba elikhulu lokungasebenzi. INingizimu Afrika ifanelwe okungaphezu nje kokuphila; ifanelwe ithuba langempela lokuphumelela.
Okumele Ukwenze Manje: Ukusebenzisa Uhlelo NgoJanuwari 2026
Kungakhathalekile umphumela wezepolitiki, iqiniso lakho elisheshayo ukubhekana nohlelo njengoba lunjalo namuhla. * Qinisekisa Imininingwane Yakho: Njalo qinisekisa ukuthi imininingwane yakho yokuxhumana neyasebhange ilungile ku-portal ye-SASSA. Imininingwane engalungile iyona ndlela eyinhloko yokubambezeleka kokukhokha. * Qonda Inqubo: Uma ufaka isicelo okokuqala, funda umhlahlandlela wethu ophelele we-SRD Grant Application Guide ukuze ugweme amaphutha ajwayelekile. * Hlola Isimo Sakho Njalo: Ungalindi i-SMS. Sebenzisa i-portal esemthethweni ye-intanethi noma indlela ye-WhatsApp ukuze uhlole isimo sakho okungenani kabili ngesikhathi sokukhokha. * Yazi Amalungelo Akho: Uma wenqatshwa ngokungalungile, unalo ilungelo lokudlulisa icala. Ungaphuthelwa isikhathi esinqunyiwe.
FAQs
Ingabe inani lesibonelelo se-R350 lizokwanda ngo-2026 uma liba ngunaphakade?
Njengoba kunguJanuwari 2026, nakuba isibonelelo kulindeleke ukuthi senziwe sibe ngunaphakade, ukwanda okukhulu kwe-R350 akunakwenzeka esikhathini esifushane. Ukugxila okuyinhloko kukahulumeni kanye neNational Treasury kusekwenzeni ukuthi inani lamanje lisimame ezimalini. Noma yikuphi ukwanda esikhathini esizayo kuzoba kuncane futhi cishe kuhlotshaniswe nokwenyuka kwamanani, kodwa lokhu kuhlala kuyiphuzu elikhulu lokubangisana kwamaqembu ancoma ukuthi le mali ingaphansi komugqa wobumpofu wokudla.
Siyini i-Basic Income Grant (BIG) futhi sehluke kanjani kwisibonelelo se-SRD?
I-Basic Income Grant (BIG) iyinkokhelo yesikhathi eside, esemthethweni yezokuphepha komphakathi enikezwa uhulumeni ezakhamuzini zakhe, ngokuvamile ngezindinganiso ezibanzi zokufaneleka. I-R350 SRD okwamanje iyisinyathelo sesikhashana kubantu abangasebenzi abangatholi olunye uhlobo lwemali. Ingxoxo yenqubomgomo ka-2026 imayelana nokuguqula i-SRD yesikhashana ibe yi-BIG engunaphakade, okuzokwenza ibe yingxenye yesikhathi eside yohlelo lwezokweseka umphakathi eNingizimu Afrika.
Uma isibonelelo siba ngunaphakade, ngabe kuzodingeka ngiphinde ngifake isicelo njalo ezinyangeni ezimbalwa?
Lena yimininingwane esadingidwa. Isimo esingcono kubahlomuli kungaba ukufaka isicelo kanye kuphela ngokuhlolwa ngezikhathi ezithile yi-SASSA. Kodwa-ke, ukulawula ukukhwabanisa nokubhekana nezimo eziguqukayo, kungenzeka ukuthi kuzokwenziwa inqubo yokuhlola kabusha elula minyaka yonke, esikhundleni sohlelo lwamanje lokuhlola kabusha nyanga zonke oludala izinkinga eziningi.
Yiziphi izingxoxo eziyinhloko eziphikisana nokwenza isibonelelo se-SASSA sibe ngunaphakade?
Izingxoxo eziyinhloko eziphikisana nazo yilezi: 1) Ukungasimami Kwezimali - izindleko ezinkulu zaminyaka yonke zingaholela ekwandeni kwentela noma ekuncishisweni kwezinye izinsizakalo. 2) Ukuncika Kwezomnotho - ukukhathazeka ngokuthi kunganciphisa isisusa sokuba abantu bafune umsebenzi. 3) Umthwalo Wokuphatha - izinhlelo ze-SASSA zamanje sezivele zilwa nokuphatha isibonelelo ngempumelelo futhi zingakhinyabezeka.
Sizoxhaswa kanjani isibonelelo esingunaphakade ngo-2026?
Lona ngumbuzo onzima kakhulu kuhulumeni. Imithombo yokuxhasa ngezimali engase idingidwe ngoJanuwari 2026 ihlanganisa ukuqondisa kabusha izimali ezivela kweminye iminyango kahulumeni, ukwandisa i-VAT, ukwethula intela entsha yezokuphepha komphakathi, noma inhlanganisela yalezi zinyathelo. Akukho nesisodwa salezi zinketho esithandwayo, futhi ngasinye sinezinkinga ezinkulu kwezomnotho nezepolitiki.
Ingabe izindinganiso zokufaneleka zesibonelelo se-R350 zizoshintsha uma siba yi-BIG?
Kungenzeka kakhulu ukuthi izindinganiso zizoba nzima ukuze kulawulwe izindleko. I-SASSA kanye noMnyango Wezokuthuthukiswa Komphakathi bazokwandisa ukwabelana ngemininingwane namabhange, i-SARS, ne-UIF ukuze baqinisekise ngokukhulu ukuzimisela umkhawulo wemali engenayo we-R624. Izindinganiso eziyinhloko zokungasebenzi nokungatholi olunye usizo lukahulumeni zizohlala zikhona.
Kwenzenjani uma isibonelelo sami sinqatshwa ngaphansi kohlelo olusha olungunaphakade?
Inqubo yokudlulisa icala izohlala ikhona. Usazoba nelungelo lokudlulisa icala kwi-Independent Tribunal for Social Assistance Appeals (ITSAA). Kodwa-ke, abahlomuli kufanele balindele ukuthi ngohlelo olungunaphakade, izizathu zokudlulisa icala zizohlolwa ngokucophelela. Ungathola ulwazi ngenqubo yamanje.
Ingabe lukhona usuku oluthile ngo-2026 lapho isibonelelo sizoqala ukuba ngunaphakade ngokusemthethweni?
Njengoba kunguJanuwari 2026, alukho usuku oluthile olushicilelwe. Ushintsho lwenqubomgomo luyingxoxo enkulu ngaphambi kwenkulumo yesabelomali kaNgqongqoshe Wezimali. Isimemezelo esisemthethweni nemininingwane yokuqalisa kulindeleke ukuthi icaciswe phakathi nekota yokuqala ka-2026. Siyeluleka ukuba uqaphe izimemezelo zikahulumeni ngokucophelela.
Read Next
Ugibe LwaseBhange Lwe-R350: Ingabe Ulahlekelwa Imali? Izinyathelo Zakho Ezihlakaniphe Kakhulu Zezezimali Zikajanuwari 2026
Njengoba i-SASSA Gold Card isivele iphelile ngo-2026, izigidi zabantu …
Umgibe We-Debit Order ka-R99 we-SASSA: Kungani Isibonelelo Sakho Sinyamalala ngo-2026
Thola ngemfihlo yezimali zasebhange ezifihliwe, ama-debit order angagunyaziwe, …
Comments & Discussions